PARISA
08-29-2009, 02:18
افراد مبتلا به اختلال های تکانه ای رفتار هایی رامکررا انجام می دهند که به صورت بالقوه زیانبخش هستند احساس می کنند نمی توانند جلوی خودشان را بگیرند و اگر جلوی انجام دادن رفتار تکانشی آنها گرفته شود احساس درماندگی می کند . رفتار تکانشی به خودی خود لزوما زیانبخش نیست در واقع گاهی همه ما به صورت تکانشی عمل میکنیم معمولا اعمال تکانشی ما عوارض زیانبار ندارند اما در برخی موارد مخاطره آمیز هستند . اختلال های کنترل تکانه ای معمولا 3 نشانه اساسی دارد
1- افراد مبتلا به این اختلال نمی توانند از عمل کرئن طبق تکانه ها که برای خودشان و دیگران زیانبار است خودداری کنند برخی افراد با تکانه هایشان مبارزه میکنند و برخی افراد تسلیم میشوند این عمل میتواند خود انگیخته یا برنامه ریزی شده باشد
2- افراد مبتلا به این اختلال قبل از عمل کردن طبق تکانه هایشان احساس میکنند مجبور به عمل کردن هستند و دچار تنش میشوند که فقط با دنبال کردن تکانه هایشان کاهش می یابد .
3- آنها وقتی که طبق تکانه ها یشان عمل می کنند دستخوش احساس لذت و ارضا می شوند که به رهایی از تنش جنسی شباهت دارد.
افراد مبتلا به این اختلال درلحظه تصمیم گیری برای انجام دادن رفتار معمولا دچار تعارض نمی شوند زیرا آنها از طریق فرایند تصمیم گیری منطقی به انجام دادن رفتار خود مبادرت نمی کنند . در صورتی که تعارض وپشیمانی معمولا بعد از عمل کردن است.
دزدی بیمار گون:
این اصطلاح برای توصیف کسی به کار برده میشود که از مغازه ها یا خانه های مردم چیزهایی را می دزدد این افراد میل مداومی به دزدی کردن دارند اما دزدی آنها با انگیزه آرزوی تصاحب یک شئ نیست .
قمار بازی بیمارگون :
قمار بازی فعالیت رایجی است حتی اگر خودتان را قمار باز محسوب نکنید افرادی که گرفتار قمار بیمار گون هستند . تمایلی به بیماربازی دارند خیلی نیرومند تر از تمایل یک فرد معمولی است . برخی متخصصان معتقدند که افزایش وقوع قمار بازی بیمار گون مستقیما با رشد فوق العاده قمار بازی مجاز ارتباط دارد . میزان شیوع این اختلال در طول عمر اندکی کمتر از یک درصد بر آورد شده است . قمار بازان بیمارگون به احتمال زیاد مرد – غیر سفید پوست و مجرد هستند و در معرض خطر اختلالهای دیگر از جمله اختلال شخصیت ضد اجتماعی –وابستگی به الکل و نیکوتین دارند .
نظریه ها ودرمان قمار بازی بیمارگون:
دیدگاه زیستی – روانی – اجتماعی مدل مناسبی برای آگاهی یافتن از علتهای این اختلال محسوب می شود . از دیدگاه زیستی دنبال کردن برد کلان توسط قمار باز را می توان شبیه جستجوی تحریک واحساس های لذت بخش از طریق مصرف الکل توسط فرد وابسته به الکل در نظر گرفت . گو اینکه بین این دو تفاوتهایی وجود دارد . پژوهشگران دریافتند افرادی که به قمار بازی وسواسی مبتلا هستند در سییستم دوپامین مغز نابهنجاری هایی دارند که به نا بهنجاری هایی افرادی که مواد را سوء مصرف می کنند شبیه است (برگ – اکلاند –سود راستن –ووردین 1997-بلانکو و همکاران 2001) چند تن از پژوهشگران معتقدند که افراد دارای ویژیگیهای شخصیت خاص برای ابتلا به این اختلال آمادگی دلرند .تصور می شود که سطح بالای تکانشگری یا ترکیبی از سطوح بالای تکانش گری پسیکوپاتی افراد را برای دنبال کردن برانگیختگی ایی که از قمار بازی حاصل می شود آماده می سازد .عوامل اجتماعی و فرهنگی در فرا گیری و ادامه قمار بازی بیمار گون دخالت دارد. با توجه به مدل زیستی – روانی – اجتماعی به نظر میرسد روشهای درمانی که عناصر دیدگاههای گوناگون را ترکیب می کنند بیشتر ین شانس موفقیت را دارند . مداخله های زیستی اثر بخشی بازدارنده های جذب مجدد گزینشی سروتونین مانند : داروهای بظیر کلو می پرامین و فلووکسامین را مورد توجه قرار می دهد (دکاریا و همکاران 1996)در یک تحقیق نالترکسون که برای درمان اختلال های سوء مصرف مواد استفاده می شود نشانه های قمار بازی را کاهش می دهد ( کیم – گرانت – آدسون وشین 2001)
آتش افروزی بیمار گون :
ویژگیهای آتش افروزی بیمارگون :
افراد مبتلا به آتش افروزی نمی توانند جلوی خودشان را از عمل کردن طبق امیال نیرومند بگیرند > در این مورد این امیال تمایل شدید به آماده کردن و بر افروختن و تماشا کردن آتش است وقتی آنها آتش افروزی می کنند . احساس لذت و ارضا ء یا آرامش زیادی میکنند . برای مثال ممن است آنها پویش گر پلیس داشته باشند که آنها را از آتش سوزی های جاری با خبر کند .
درمان آتش افروزی:
آتش افروزی مزمن در کودکی ریشه دارد برنامه های درمانی که کودکان را هدف قرار میدهد احتمال موفقیت بیشتری دارد . برای کودکان و بزرگسالان انواع روشهای در مانی به کار رفته اند که در مان رفتاری – شناختی-روان پویشی و خانواده درمانی فردی و گروهی از آن جمله هستند . همچنین توصیه شده است متخصصان بالینی روی مشکلات دیگری که در آتش افروزی موزمن یافت می شود . مانند عزت نفس پایین افسردگی – مشکلات ارتباطی و ناتوانی در کنترل کردن خشم تمرکز کنند .
وسواس موکنی
ویژگیهای وسواس موکنی :
فرد مبتلا به وسواس موکنی قبل از کندن مو یا در زمان مقاومت تنش زیادی را احساس می کند کندن مو به وی احساس لذت و آرامش می دهد
در موارد افراطی بعد از کندن مو آن را می بلعد و با این کار در معرض خطر سخت شدن مو در معده یا روده قرار می گیرد. و افراد مبتلا به این اختلال مخفیانه و فقط زمانی که تنها هستند مو کنی می کنند . علاقه به موکنی در بعضی از افراد از موی خودشان فراتر رفته وموی دیگران یا موی حیوانات دست آموز – عروسک را می کنند .
اختلال انفجاری
ویژیگیهای اختلال انفجاری متناوب :
رفتارهای که در افراد مبتلا به این اختلال یافت می شوند دورههای گاه و بیگاه خشم شدید است که در آنها بدون عمل تحریک آمیزی تهاجمی ویرانگر می شود . این اختلال در مردان شایع تر است افراد مبتلا به این اختلال در طول دورههای مجزا قادر نیستند در برابر تکانههایرخاشگری که به اعمال جدی تهاجمی یا ویرانگری منجر می شود مقاومت کنند . سطح پرخاشگری آنها کاملا در طول این دوره ها با هر گونه عامل استرس زای تسریع کننده بی تناسب است دورههای پرخاشگری آنها با اختلال روانی یا جسمانی دیگر ارتباط ندارد . برخی از افراد می گویند دورههای پر خاشگری آنها اغلب با نشانه های مور مور شدن ولرزش – تپش قلب – فشار سر یا حتی پژواکهای شنیداری همراه است .
اختلالات کنترل تکانه ای
این بخش در بر گیرنده اختلا لات کنترل تکانه ای است که به صورت بخشی از تظاهر اختلالا ت
در دیگر بخشهای این راهنما طبقه بندی نشده است (مثلا :اختلالات مربوط به مواد نابهنجاریهای جنسی , اختلال شخصیت غیر اجتماعی ,اختلال سلوک,اسکیزو فرنی ,اختلالات خلقی ممکن است مشخصاتی داشته باشند که مشتمل بر مشکلات کنترل تکانه است.)علامت اساسی اختلالات کنترل تکانه , ناتوانی در مقاومت در مقابل یک تکانه , سائق یا وسوسه برای انجام عملی است که برای شخص یا دیگران مضر است . در بیشتر اختلالات این بخش افراد در قبل از انجام عمل احساس افزایش تنش یا بر انگیختگی و پس از انجا م آن احساس لذت , رضایت یا رهایی می کنند . بعد ازانجام عمل احساس تاسف , ملامت خود یا گناه ممکن است وجود داشته و یا نداشته باشد .
اختلالات این بخش عبارت اند از :
اختلال انفجاری متناوب (1) با دوره های ناپیوسته نا توانی در مقاومت در مقابل تکانه هایپر خاشگرانه مشخص می شود که به حملات شدید یا تخریب اموال منجر می شود.
جنون دزدی (2) با ناتوانی مکرر در مقاومت در مقابل تکانه های دزدیدن اشیای که برای استفاده شخصی یا ارزش پولی مورد نیاز نیستند .
جنون آتش افروزی (3) با الگوی آتش زدن برای احساس لذت , رضایت یا رهایی از تنش مشخص می شود .
قمار بیمار گونه (4) با رفتار قمار مکرر و غیر انطباقی پایدار مشخص میشود
وسواس کندن مو (5) با کندن مکرر مو شخص برای احساس لذت , رضایت یا رهایی از تنش که منجر به از دست دادن موی مقابل ملاحظه ای میشود مشخص می شود .
اختلال کنترل تکانه ای به گونه ای دیگر مشخص نشده است (1) شامل کد گذاری اختلالات کنترلتکانه ای است که واجد ملاکهای هیچ یک از اختلالات خاص کنترل تکانه توصیف شده در فوق یا بخشهای دیگر این راهنما نیست .
اختلال انفجاری متناوب:
علائم تشخیصی :
علامت اساسی اختلال انفجاری متناوب وقوع دوره های متناوب ناتوانی در مقابل تکانه های پرخاشگری است که منجر به اعمال تهاجمی شدید یا تخریب اموال می شود (ملاک آ )
میزان پرخاشگری ابراز شده طی یک دوره , آشکارا بیشتر از هر گونه عامل استرس زای روانی
اجتماعی تحریک کننده یا تسریع کننده است (ملاک ب). تشخیص اختلال انفجاری متناوب , بعد از دیگر اختلا لات روانی فقط در صورتی داده می شود
که دوره های رفتارهای پر خاشگرانه را که از طریق دیگراختلالات ( مثلا , اختلال شخصیت
ضد اجتماعی , اختلال شخصیت مرزی , یک اختلال سایکوتیک , یک دوره مانیک , اختلال سلوک , یا اختلال کمبود توجه / بیش فعالی)رد شده است توضیح دهد (ملاک س)
دورههای پرخاشگری ناشی از اثرات فیزیو لزیکی مستقیم یک ماده ( مثلا یک داروی قابل سوء
مصرف , یک داروی تجویز شده یا یک حالت طبی عمومی ( مثلا , ضربه به مغز , بیماریهای آلزها یمر ) نیست( ملاک د) این افراد دورههای پرخاشگری را به صورت حمله های توصیف می کنند که به آن رفتار پرخاشگرانه, احساس تنش یا بر انگیختگی شروع می شود و بلافاصله بعد از آنبا احساس رهایی ادامه می یابد . بعد از اتمام دوره , فرد ممکن است بعلت رفتار پرخاشکرانه خود احساس ناراحتی, پشیمانی افسوس یا سر افکندگی کند.
علائم در اختلالات همراه :
علائم توصیفی و اختلالات روانی همراه . نشانه های تکانهای بودند یا پر خاشگر بودن ممکن
است بین دورههای متناوب وجود داشته باشد . به ویژه افراد دارای صفات خود شیفته , وسواسی ,پارانوئید یا اسکزوئید ممکن است انفجار ناگهانی خشم در زمانی که تحت فشار هستند مستعد باشند . اختلال ممکن است منجر به از دست دادن کار , تعلیقی از مدرسه , طلاق و مشکلاتی در روابط بین فردی – تصادف – بستری شدن و زندانی شدن شود .
یافته های آزمایشگاهی همراه :
یافته های نوار مغز نامشخص مثلا آهسته شدن یا شواهدی از نابهنجاری ها در آزمونهای
نوروسایکو لوژی ممکن است وجود داشته باشد . نشانه های تغیر در سوخت ساز سروتونین در مایع مغزی نخاعی بعضی افراد مستعد تکانه و خشم یافت شده است .امارابطه خاص این یافته ها با اختلال انفجاری متناوب روشن نشده است .یافته های معاینع فیزیکی و حالت طبی عمومی همراه : یافته های ضعیفی در معاینه های نورو لوژیکی وجود دارد .ممکن است مشکلات رشدی نشان دهنده نارسایی کارکردی در مغز وجود داشته باشد. سابقه از حالات نورولوژیکی احتمالا وجود دارد . با وجود این اگر متخصص به این نتیجه برسد که رفتار پر خاشگرانه پیامد اثرات فیزیکی مستقیم یک حالت طبی عمومی قابل تشخیص است باید به جای آن اختلالات روانی مناسب ناشی از یک حا لت طبی عمومی تشخیص داده شود
علائم مربوط به جنس یا فرهنگ خاص :
جنون آدم کشی :
با یک دوره رفتار وحشیانه حاد و بدون باز داری که در آن شخص ادعای فراموشی می کند
مشخص می شود . گرچه از نظر سنتی این جنون در کشور های آسیای جنوب شرقی دیده میشود بر خلاف اختلال انفجاری متناوب جنون آدم کشی نوعا به صورت یک دوره واحد ونه به صورت یک الگوی رفتارپرخاشگرانه پدیدار می شود . دوره رفتار وحشیانه در مردان شائع تر از زنان است.
شیوع :
اطلاعات معتبری از آن وجود ندارد اما اختلال انفجاری متناوب ظاهرا نادر است
سیر:
اطلاعات کمی در مورد سن شروع اختلال انفجاری متناوب وجود دارد اما به نظر می رسد این
سن از اواخر نوجوانی تادهه سوم زندگی باشد . شیوه شروع ممکن است ناگهانی وبدون یکدوره پیش نشانه ای باشد.
ملاکهای تشخیصی اختلال انفجاری متناوب
1.چندین دوره مشخص ناتوانی در مقاومت در مقابل تک های پر خاشگرانه که منجر به اعمالتهاجمی یا تخریب اموال گردیده است .
2. میزان پرخاشگری ابراز شده ضمن دورهها آ شکارا بیشتر از هرگونه عامل استرسزای روان
3.دورههای پرخاشگری از طریق اختلال روانی دیگری بهتر توضیح داده نشده است و ناشی از اثرات فیزیکی مستقیم یک ماده مثلا یک داروی تجویز شده یا یک حالت طبی عمومی مثلا ضربه مغزی نیست .
جنون دزدی
علائم تشخیصی :
علامت اساسی جنون دزدی ناتوانی مکرر در مقاومت در مقابل تکانه دزدیدن اشیا یا موادی است که حتی برای مصارف شخصی یا ارزش مادی مورد نیاز نیستند (ملاک 1). این افراد قبل از دزدی احساس ذهنی فزایندهای دارند( ملاک 2) به هنگام ارتکاب آن احاس رضایت یا رهایی می کنند (ملاک3) دزدیدن برای ابراز خشم انتقام یا پاسخ به توهم انجام نشده است (ملاک4)و...
علائم و اختلالات همراه:
افراد مبتلا به جنون دزدی تکانه دزدی را به صورت خود نا همخوان تجربه می کنند و آگاه هستندکه این عمل اشتباه وبی معناست . شخص غالبا می ترسد که بازداشت شود و اغلب در مورد دزدی احساس افسردگی یا گناه می کند . اختلالات خلقی –اختلالات اضطراب –اختلالات خوردن و شخصیت ممکن است با جنون دزدی همراه باشد این اختلال ممکن است منجر به مشکلات قانونی خانوادگی – مراقبتی و شخصی شود.
علائم مربوط به جنس و فرهنگ خاص :
گرچه ایجاد حریق یک مشکل اساسی کودکان ونوجوانان است – اما به نظر می رسد جنون آتش افروزی در کودکی نادر است . آتش سوزی در نوجوانان معمولا با اختلال سلوک – اختلال کمبود توجه / بیش فعالی – یا اختلال سازگاری همراه است . جنون آتش افروزی اغلب در مردان – بویﮊه آنهای که مهارتهای اجتماعی و مهارتهای یادگیری کمتری دارند – بیشتر روی می دهد .
شیوع:
جنون آتش افروزی ظاهرا نادر است .
سیر:
برای تعین سن نوعی شروع جنون آتش افروزی دادههای کافی وجود ندارد . رابطه بین ایجاد
حریق در کودکی وجود جنون آتش افروزی در بزرگسالی به اثبات نرسیده است . در افراد مبتلا به جنون آتش افروزی وقایع آتش افروزی به صورت دورهای است و ممکن است از نظر فراوانی متغیر و روبه افول باشد .
ملاکهای تشخیص – جنون آتش افروزی
1. ایجاد حریق عمدی در بیش از یک مورد .
2. احساس تنش یا برانگیختگی عاطفی قبل از عمل .
3.مسحور شدن علاقه کنجکاوی یا توجه به آتش .
4. احساس لذت رضایت یا رهایی هنگام ایجاد یا مشاهده حریق .
5. ایجاد حریق برای نفع مادی یاابراز یک ایدئولوﮊی اجتماعی –سیاسی یا انتقام و خشم نیست .
6.ایجاد حریق از طریق اختلال سلوک - یک دوره مانیک یا اختلال شخصیت ضد اجتماعی بهتر توضیح داده نمی شود .
قمار بیمار گونه :
علامت اساسی قمار بیمارگونه رفتار قمار غیر انطباقی مکرر(ملاک1)است که فعالیت های
شخصی و خانوادگی یا شغلی را قطع می کند اگر رفتار قمار از طریق یک دوره مانیک بهتر
توضیح داده شود این تخیص داده نمی شود (ملاک2)
علایم و اختلالات همراه:
تحریف در تفکر ممکن است در افراد مبتلا به قمار بیمار گونه وجود داشته باشد بسیری از افراد مبتلابه این اختلال معتقد ند که پول علت ودرمان همه مشکلات آنها هست این افراد غالبا رقابت جو – فعال وبی قرار هستند و زود کسل میشوند . آنها آشکارا به تایید دیگران اهمیت میدهند و ممکن است به گونه افراطی با گذشت باشند وقتی که قمار نمیکنند این افراد ممکن است بر سر انجام کار در زمان معین شرطبندی کنند . یا اینکه منتظر آخرین مهلت بمانند یا به تلاش واقعا سخت بپردازند آنها ممکن است مستعد ابتلا به حالات طبی عمومی باشند که همراه با استرس است در فرد مبتلا به قمار بیمار گونه افزایش میزانهای اختلالات خلقی و کمبود توجه / بیش فعاتی – سوئ مصرف یا وابستگی به مواد – اختلالات شخصیت ضد اجتماعی – خود شیفته و مرزی گزارش شده است .طبق گزارش 20درصد کسانی که برای این اختلال تحتدرمان بودند خود کشی کرده اند.
علایم مربوط به جنس و فرهنگ خاص:
در شیوع فعالیت های قمار متغیر های فرهنگی وجود دارد . تقریبا یک سوم افراد مبتلا به قمار بیمار گونه زن هستند . زنان مبتلا به هین اختلال بیشتر مستعد افسردگی و قمار راه فرار است .
شیوع:
قمار بیمارگونه ممکن است به اندازه یک تا سه درصد جمعیت بزرگ سال باشد .سیر :قمار بیمارگونه نوعا در مردان در اوایل نوجوانی و در زنان کمی دیر تر است گرچه افراد کمی با اولین شرط بندی به دام می افتند اما برای بیشتر افراد سیر پنهانی تری دارد .
الگوی خانوادگی :
قمار بیمارگونه و وابستگی به الکل در میان والدین افراد مبتلا بیشتر از جمعیت عمومی است .
ملاکهای تشخیص قماربیمارگونه
ََالف : رفتار قمار غیر انطباقی مکرر به صورت چند علامت از علاعم زیر نمایان میشود :
1. اشتغال ذهنی در مورد قمار
2. نیاز به قمار همراه با افزایش مقدار پول به منظور دست یابی به هیجان مطلوب
3. تلاشهای نا موفق برای کنترل- کاهش یا ترک قمار
4. بی قراری یا تحریک پذیری هنگام تلاش برای کاهش یا ترک قمار
5. قمار به عنوان روشی برای فرار از مشکلات
6. بعد از باختن در قمار اغلب روز دیگر برای برد بر می گردد
7. برای پنهان کردن میزان درگیری با قمار به اعضای خانواده یا درما نگر دروغ می گوید و...
ب: رفتار قمار بازانه از طریق یک دوره مانیک بهتر توضیح داده نمی شود .
وسواس کندن مو:
علائم تشخیصی :
علامت اساسی وسواس کندن مو –کندن مکرر موی خود است که موجب از دست دادن مقدار قابل ملاحظهای از مو می شود (ملاک1) افزایش احساس تنش بلافاصله قبل از کندن مو وجود دارد (ملاک2) احساس رضایت ولذت بعداز کندن مو (ملاک3) آشفتگی باید موجب ناراحتی یا آسیب قابل توجهی در کار کرد اجتماعی شغلی یا دیگر زمینه های شود (ملاک4) کندن مو نباید بر اثر یک حالت طبی عمومی یا اختلال روانی دیگر باشد (ملاک5)
اختلالات همراه :
اختلالات خلقی – اختلالات اضطرابی یا عقب ماندگی ذهنی با وسواس کندن مو ممکن است همراه باشد.
یافته های آزمایشگاهی همراه :
زمانی که وسواس کندن مو مورد تردید است برخی یافته های بافت شناسی اهمیت شایانی دارد مثلا ممکن است موهای کوتاه و شکسته شده را نشان دهد.یا بعضی فولیکولهای مو ممکن است نشانه های ضربه را نشان دهد .
یافته های معاینه فیزیکی و حالت طبی عمومی همراه :
معمولا همراه کندن مو درد گزارش نمی شود خارش و خاراندن در نواحی مبتلا ممکن است وجودداشته باشد .موههای ابروها وپلکها ممکن است کاملا از بین رفته باشد از بین رفتن و کم پشت شدن موههای زهار ممکن است در معاینه آشکار شود . مو خواری به صورت دسته های مو ممکن است منجر به کم خونی- درد شکمی- هماتز- استفراغ – انسدادو حتی سوراخ شدن روده شود .
علایم مربوط به جنس و سن و فرهنگ خاص :
در میان کودکان مبتلا به وسواس کندن مو در پسران و دختران به طور یکسان نمایان است .در میان بزرگسالان در زنان شایع تر است .
شیوع :
در مورد شیوع وسواس کندن مو هیچ گونه داده منظمی وجود ندارد وامروزه اعتقاد بر این استکه بسیار شایع است.
سیر:
دورههای گذراندن کندن مو در اوایل کودکی ممکن است یک عادت خوش خیم در یک سیر محدود باشد و وسواسهای کندن موی مزمن که در بزرگسالی هست شروع آن در کودکی می باشد قبل از نوجوانی تقریبا 5-8سالگی و 13سالگی است .محل های کندن موممکن است طی زمان تغییر کند .
ملاکهای تشخیص وسواس کندن مو
1. کندن مکرر موی خود که موجب از دست دادن بخش قابل ملاحظهای از مو شود .
2. احساس افزایش تنش بلافاصله قبل از کندن مو یا هنگام مقاومت در مقابل این رفتار .
3. احساس لذت – رضایت یا رهایی هنگام کندن مو
4. آشفتگی از طریق اختلال روانی دیگر بهتر توضیح داده نمی شود و ناشی از یک حالت طبی
عمومی نیست .
5.آشفتگی از نظر بالینی موجب درماندگی یا آسیب قابل ملاحظه ای در کارکرد اجتماعی – شغلی یادیگرزمینه های مهم می شود .
1- افراد مبتلا به این اختلال نمی توانند از عمل کرئن طبق تکانه ها که برای خودشان و دیگران زیانبار است خودداری کنند برخی افراد با تکانه هایشان مبارزه میکنند و برخی افراد تسلیم میشوند این عمل میتواند خود انگیخته یا برنامه ریزی شده باشد
2- افراد مبتلا به این اختلال قبل از عمل کردن طبق تکانه هایشان احساس میکنند مجبور به عمل کردن هستند و دچار تنش میشوند که فقط با دنبال کردن تکانه هایشان کاهش می یابد .
3- آنها وقتی که طبق تکانه ها یشان عمل می کنند دستخوش احساس لذت و ارضا می شوند که به رهایی از تنش جنسی شباهت دارد.
افراد مبتلا به این اختلال درلحظه تصمیم گیری برای انجام دادن رفتار معمولا دچار تعارض نمی شوند زیرا آنها از طریق فرایند تصمیم گیری منطقی به انجام دادن رفتار خود مبادرت نمی کنند . در صورتی که تعارض وپشیمانی معمولا بعد از عمل کردن است.
دزدی بیمار گون:
این اصطلاح برای توصیف کسی به کار برده میشود که از مغازه ها یا خانه های مردم چیزهایی را می دزدد این افراد میل مداومی به دزدی کردن دارند اما دزدی آنها با انگیزه آرزوی تصاحب یک شئ نیست .
قمار بازی بیمارگون :
قمار بازی فعالیت رایجی است حتی اگر خودتان را قمار باز محسوب نکنید افرادی که گرفتار قمار بیمار گون هستند . تمایلی به بیماربازی دارند خیلی نیرومند تر از تمایل یک فرد معمولی است . برخی متخصصان معتقدند که افزایش وقوع قمار بازی بیمار گون مستقیما با رشد فوق العاده قمار بازی مجاز ارتباط دارد . میزان شیوع این اختلال در طول عمر اندکی کمتر از یک درصد بر آورد شده است . قمار بازان بیمارگون به احتمال زیاد مرد – غیر سفید پوست و مجرد هستند و در معرض خطر اختلالهای دیگر از جمله اختلال شخصیت ضد اجتماعی –وابستگی به الکل و نیکوتین دارند .
نظریه ها ودرمان قمار بازی بیمارگون:
دیدگاه زیستی – روانی – اجتماعی مدل مناسبی برای آگاهی یافتن از علتهای این اختلال محسوب می شود . از دیدگاه زیستی دنبال کردن برد کلان توسط قمار باز را می توان شبیه جستجوی تحریک واحساس های لذت بخش از طریق مصرف الکل توسط فرد وابسته به الکل در نظر گرفت . گو اینکه بین این دو تفاوتهایی وجود دارد . پژوهشگران دریافتند افرادی که به قمار بازی وسواسی مبتلا هستند در سییستم دوپامین مغز نابهنجاری هایی دارند که به نا بهنجاری هایی افرادی که مواد را سوء مصرف می کنند شبیه است (برگ – اکلاند –سود راستن –ووردین 1997-بلانکو و همکاران 2001) چند تن از پژوهشگران معتقدند که افراد دارای ویژیگیهای شخصیت خاص برای ابتلا به این اختلال آمادگی دلرند .تصور می شود که سطح بالای تکانشگری یا ترکیبی از سطوح بالای تکانش گری پسیکوپاتی افراد را برای دنبال کردن برانگیختگی ایی که از قمار بازی حاصل می شود آماده می سازد .عوامل اجتماعی و فرهنگی در فرا گیری و ادامه قمار بازی بیمار گون دخالت دارد. با توجه به مدل زیستی – روانی – اجتماعی به نظر میرسد روشهای درمانی که عناصر دیدگاههای گوناگون را ترکیب می کنند بیشتر ین شانس موفقیت را دارند . مداخله های زیستی اثر بخشی بازدارنده های جذب مجدد گزینشی سروتونین مانند : داروهای بظیر کلو می پرامین و فلووکسامین را مورد توجه قرار می دهد (دکاریا و همکاران 1996)در یک تحقیق نالترکسون که برای درمان اختلال های سوء مصرف مواد استفاده می شود نشانه های قمار بازی را کاهش می دهد ( کیم – گرانت – آدسون وشین 2001)
آتش افروزی بیمار گون :
ویژگیهای آتش افروزی بیمارگون :
افراد مبتلا به آتش افروزی نمی توانند جلوی خودشان را از عمل کردن طبق امیال نیرومند بگیرند > در این مورد این امیال تمایل شدید به آماده کردن و بر افروختن و تماشا کردن آتش است وقتی آنها آتش افروزی می کنند . احساس لذت و ارضا ء یا آرامش زیادی میکنند . برای مثال ممن است آنها پویش گر پلیس داشته باشند که آنها را از آتش سوزی های جاری با خبر کند .
درمان آتش افروزی:
آتش افروزی مزمن در کودکی ریشه دارد برنامه های درمانی که کودکان را هدف قرار میدهد احتمال موفقیت بیشتری دارد . برای کودکان و بزرگسالان انواع روشهای در مانی به کار رفته اند که در مان رفتاری – شناختی-روان پویشی و خانواده درمانی فردی و گروهی از آن جمله هستند . همچنین توصیه شده است متخصصان بالینی روی مشکلات دیگری که در آتش افروزی موزمن یافت می شود . مانند عزت نفس پایین افسردگی – مشکلات ارتباطی و ناتوانی در کنترل کردن خشم تمرکز کنند .
وسواس موکنی
ویژگیهای وسواس موکنی :
فرد مبتلا به وسواس موکنی قبل از کندن مو یا در زمان مقاومت تنش زیادی را احساس می کند کندن مو به وی احساس لذت و آرامش می دهد
در موارد افراطی بعد از کندن مو آن را می بلعد و با این کار در معرض خطر سخت شدن مو در معده یا روده قرار می گیرد. و افراد مبتلا به این اختلال مخفیانه و فقط زمانی که تنها هستند مو کنی می کنند . علاقه به موکنی در بعضی از افراد از موی خودشان فراتر رفته وموی دیگران یا موی حیوانات دست آموز – عروسک را می کنند .
اختلال انفجاری
ویژیگیهای اختلال انفجاری متناوب :
رفتارهای که در افراد مبتلا به این اختلال یافت می شوند دورههای گاه و بیگاه خشم شدید است که در آنها بدون عمل تحریک آمیزی تهاجمی ویرانگر می شود . این اختلال در مردان شایع تر است افراد مبتلا به این اختلال در طول دورههای مجزا قادر نیستند در برابر تکانههایرخاشگری که به اعمال جدی تهاجمی یا ویرانگری منجر می شود مقاومت کنند . سطح پرخاشگری آنها کاملا در طول این دوره ها با هر گونه عامل استرس زای تسریع کننده بی تناسب است دورههای پرخاشگری آنها با اختلال روانی یا جسمانی دیگر ارتباط ندارد . برخی از افراد می گویند دورههای پر خاشگری آنها اغلب با نشانه های مور مور شدن ولرزش – تپش قلب – فشار سر یا حتی پژواکهای شنیداری همراه است .
اختلالات کنترل تکانه ای
این بخش در بر گیرنده اختلا لات کنترل تکانه ای است که به صورت بخشی از تظاهر اختلالا ت
در دیگر بخشهای این راهنما طبقه بندی نشده است (مثلا :اختلالات مربوط به مواد نابهنجاریهای جنسی , اختلال شخصیت غیر اجتماعی ,اختلال سلوک,اسکیزو فرنی ,اختلالات خلقی ممکن است مشخصاتی داشته باشند که مشتمل بر مشکلات کنترل تکانه است.)علامت اساسی اختلالات کنترل تکانه , ناتوانی در مقاومت در مقابل یک تکانه , سائق یا وسوسه برای انجام عملی است که برای شخص یا دیگران مضر است . در بیشتر اختلالات این بخش افراد در قبل از انجام عمل احساس افزایش تنش یا بر انگیختگی و پس از انجا م آن احساس لذت , رضایت یا رهایی می کنند . بعد ازانجام عمل احساس تاسف , ملامت خود یا گناه ممکن است وجود داشته و یا نداشته باشد .
اختلالات این بخش عبارت اند از :
اختلال انفجاری متناوب (1) با دوره های ناپیوسته نا توانی در مقاومت در مقابل تکانه هایپر خاشگرانه مشخص می شود که به حملات شدید یا تخریب اموال منجر می شود.
جنون دزدی (2) با ناتوانی مکرر در مقاومت در مقابل تکانه های دزدیدن اشیای که برای استفاده شخصی یا ارزش پولی مورد نیاز نیستند .
جنون آتش افروزی (3) با الگوی آتش زدن برای احساس لذت , رضایت یا رهایی از تنش مشخص می شود .
قمار بیمار گونه (4) با رفتار قمار مکرر و غیر انطباقی پایدار مشخص میشود
وسواس کندن مو (5) با کندن مکرر مو شخص برای احساس لذت , رضایت یا رهایی از تنش که منجر به از دست دادن موی مقابل ملاحظه ای میشود مشخص می شود .
اختلال کنترل تکانه ای به گونه ای دیگر مشخص نشده است (1) شامل کد گذاری اختلالات کنترلتکانه ای است که واجد ملاکهای هیچ یک از اختلالات خاص کنترل تکانه توصیف شده در فوق یا بخشهای دیگر این راهنما نیست .
اختلال انفجاری متناوب:
علائم تشخیصی :
علامت اساسی اختلال انفجاری متناوب وقوع دوره های متناوب ناتوانی در مقابل تکانه های پرخاشگری است که منجر به اعمال تهاجمی شدید یا تخریب اموال می شود (ملاک آ )
میزان پرخاشگری ابراز شده طی یک دوره , آشکارا بیشتر از هر گونه عامل استرس زای روانی
اجتماعی تحریک کننده یا تسریع کننده است (ملاک ب). تشخیص اختلال انفجاری متناوب , بعد از دیگر اختلا لات روانی فقط در صورتی داده می شود
که دوره های رفتارهای پر خاشگرانه را که از طریق دیگراختلالات ( مثلا , اختلال شخصیت
ضد اجتماعی , اختلال شخصیت مرزی , یک اختلال سایکوتیک , یک دوره مانیک , اختلال سلوک , یا اختلال کمبود توجه / بیش فعالی)رد شده است توضیح دهد (ملاک س)
دورههای پرخاشگری ناشی از اثرات فیزیو لزیکی مستقیم یک ماده ( مثلا یک داروی قابل سوء
مصرف , یک داروی تجویز شده یا یک حالت طبی عمومی ( مثلا , ضربه به مغز , بیماریهای آلزها یمر ) نیست( ملاک د) این افراد دورههای پرخاشگری را به صورت حمله های توصیف می کنند که به آن رفتار پرخاشگرانه, احساس تنش یا بر انگیختگی شروع می شود و بلافاصله بعد از آنبا احساس رهایی ادامه می یابد . بعد از اتمام دوره , فرد ممکن است بعلت رفتار پرخاشکرانه خود احساس ناراحتی, پشیمانی افسوس یا سر افکندگی کند.
علائم در اختلالات همراه :
علائم توصیفی و اختلالات روانی همراه . نشانه های تکانهای بودند یا پر خاشگر بودن ممکن
است بین دورههای متناوب وجود داشته باشد . به ویژه افراد دارای صفات خود شیفته , وسواسی ,پارانوئید یا اسکزوئید ممکن است انفجار ناگهانی خشم در زمانی که تحت فشار هستند مستعد باشند . اختلال ممکن است منجر به از دست دادن کار , تعلیقی از مدرسه , طلاق و مشکلاتی در روابط بین فردی – تصادف – بستری شدن و زندانی شدن شود .
یافته های آزمایشگاهی همراه :
یافته های نوار مغز نامشخص مثلا آهسته شدن یا شواهدی از نابهنجاری ها در آزمونهای
نوروسایکو لوژی ممکن است وجود داشته باشد . نشانه های تغیر در سوخت ساز سروتونین در مایع مغزی نخاعی بعضی افراد مستعد تکانه و خشم یافت شده است .امارابطه خاص این یافته ها با اختلال انفجاری متناوب روشن نشده است .یافته های معاینع فیزیکی و حالت طبی عمومی همراه : یافته های ضعیفی در معاینه های نورو لوژیکی وجود دارد .ممکن است مشکلات رشدی نشان دهنده نارسایی کارکردی در مغز وجود داشته باشد. سابقه از حالات نورولوژیکی احتمالا وجود دارد . با وجود این اگر متخصص به این نتیجه برسد که رفتار پر خاشگرانه پیامد اثرات فیزیکی مستقیم یک حالت طبی عمومی قابل تشخیص است باید به جای آن اختلالات روانی مناسب ناشی از یک حا لت طبی عمومی تشخیص داده شود
علائم مربوط به جنس یا فرهنگ خاص :
جنون آدم کشی :
با یک دوره رفتار وحشیانه حاد و بدون باز داری که در آن شخص ادعای فراموشی می کند
مشخص می شود . گرچه از نظر سنتی این جنون در کشور های آسیای جنوب شرقی دیده میشود بر خلاف اختلال انفجاری متناوب جنون آدم کشی نوعا به صورت یک دوره واحد ونه به صورت یک الگوی رفتارپرخاشگرانه پدیدار می شود . دوره رفتار وحشیانه در مردان شائع تر از زنان است.
شیوع :
اطلاعات معتبری از آن وجود ندارد اما اختلال انفجاری متناوب ظاهرا نادر است
سیر:
اطلاعات کمی در مورد سن شروع اختلال انفجاری متناوب وجود دارد اما به نظر می رسد این
سن از اواخر نوجوانی تادهه سوم زندگی باشد . شیوه شروع ممکن است ناگهانی وبدون یکدوره پیش نشانه ای باشد.
ملاکهای تشخیصی اختلال انفجاری متناوب
1.چندین دوره مشخص ناتوانی در مقاومت در مقابل تک های پر خاشگرانه که منجر به اعمالتهاجمی یا تخریب اموال گردیده است .
2. میزان پرخاشگری ابراز شده ضمن دورهها آ شکارا بیشتر از هرگونه عامل استرسزای روان
3.دورههای پرخاشگری از طریق اختلال روانی دیگری بهتر توضیح داده نشده است و ناشی از اثرات فیزیکی مستقیم یک ماده مثلا یک داروی تجویز شده یا یک حالت طبی عمومی مثلا ضربه مغزی نیست .
جنون دزدی
علائم تشخیصی :
علامت اساسی جنون دزدی ناتوانی مکرر در مقاومت در مقابل تکانه دزدیدن اشیا یا موادی است که حتی برای مصارف شخصی یا ارزش مادی مورد نیاز نیستند (ملاک 1). این افراد قبل از دزدی احساس ذهنی فزایندهای دارند( ملاک 2) به هنگام ارتکاب آن احاس رضایت یا رهایی می کنند (ملاک3) دزدیدن برای ابراز خشم انتقام یا پاسخ به توهم انجام نشده است (ملاک4)و...
علائم و اختلالات همراه:
افراد مبتلا به جنون دزدی تکانه دزدی را به صورت خود نا همخوان تجربه می کنند و آگاه هستندکه این عمل اشتباه وبی معناست . شخص غالبا می ترسد که بازداشت شود و اغلب در مورد دزدی احساس افسردگی یا گناه می کند . اختلالات خلقی –اختلالات اضطراب –اختلالات خوردن و شخصیت ممکن است با جنون دزدی همراه باشد این اختلال ممکن است منجر به مشکلات قانونی خانوادگی – مراقبتی و شخصی شود.
علائم مربوط به جنس و فرهنگ خاص :
گرچه ایجاد حریق یک مشکل اساسی کودکان ونوجوانان است – اما به نظر می رسد جنون آتش افروزی در کودکی نادر است . آتش سوزی در نوجوانان معمولا با اختلال سلوک – اختلال کمبود توجه / بیش فعالی – یا اختلال سازگاری همراه است . جنون آتش افروزی اغلب در مردان – بویﮊه آنهای که مهارتهای اجتماعی و مهارتهای یادگیری کمتری دارند – بیشتر روی می دهد .
شیوع:
جنون آتش افروزی ظاهرا نادر است .
سیر:
برای تعین سن نوعی شروع جنون آتش افروزی دادههای کافی وجود ندارد . رابطه بین ایجاد
حریق در کودکی وجود جنون آتش افروزی در بزرگسالی به اثبات نرسیده است . در افراد مبتلا به جنون آتش افروزی وقایع آتش افروزی به صورت دورهای است و ممکن است از نظر فراوانی متغیر و روبه افول باشد .
ملاکهای تشخیص – جنون آتش افروزی
1. ایجاد حریق عمدی در بیش از یک مورد .
2. احساس تنش یا برانگیختگی عاطفی قبل از عمل .
3.مسحور شدن علاقه کنجکاوی یا توجه به آتش .
4. احساس لذت رضایت یا رهایی هنگام ایجاد یا مشاهده حریق .
5. ایجاد حریق برای نفع مادی یاابراز یک ایدئولوﮊی اجتماعی –سیاسی یا انتقام و خشم نیست .
6.ایجاد حریق از طریق اختلال سلوک - یک دوره مانیک یا اختلال شخصیت ضد اجتماعی بهتر توضیح داده نمی شود .
قمار بیمار گونه :
علامت اساسی قمار بیمارگونه رفتار قمار غیر انطباقی مکرر(ملاک1)است که فعالیت های
شخصی و خانوادگی یا شغلی را قطع می کند اگر رفتار قمار از طریق یک دوره مانیک بهتر
توضیح داده شود این تخیص داده نمی شود (ملاک2)
علایم و اختلالات همراه:
تحریف در تفکر ممکن است در افراد مبتلا به قمار بیمار گونه وجود داشته باشد بسیری از افراد مبتلابه این اختلال معتقد ند که پول علت ودرمان همه مشکلات آنها هست این افراد غالبا رقابت جو – فعال وبی قرار هستند و زود کسل میشوند . آنها آشکارا به تایید دیگران اهمیت میدهند و ممکن است به گونه افراطی با گذشت باشند وقتی که قمار نمیکنند این افراد ممکن است بر سر انجام کار در زمان معین شرطبندی کنند . یا اینکه منتظر آخرین مهلت بمانند یا به تلاش واقعا سخت بپردازند آنها ممکن است مستعد ابتلا به حالات طبی عمومی باشند که همراه با استرس است در فرد مبتلا به قمار بیمار گونه افزایش میزانهای اختلالات خلقی و کمبود توجه / بیش فعاتی – سوئ مصرف یا وابستگی به مواد – اختلالات شخصیت ضد اجتماعی – خود شیفته و مرزی گزارش شده است .طبق گزارش 20درصد کسانی که برای این اختلال تحتدرمان بودند خود کشی کرده اند.
علایم مربوط به جنس و فرهنگ خاص:
در شیوع فعالیت های قمار متغیر های فرهنگی وجود دارد . تقریبا یک سوم افراد مبتلا به قمار بیمار گونه زن هستند . زنان مبتلا به هین اختلال بیشتر مستعد افسردگی و قمار راه فرار است .
شیوع:
قمار بیمارگونه ممکن است به اندازه یک تا سه درصد جمعیت بزرگ سال باشد .سیر :قمار بیمارگونه نوعا در مردان در اوایل نوجوانی و در زنان کمی دیر تر است گرچه افراد کمی با اولین شرط بندی به دام می افتند اما برای بیشتر افراد سیر پنهانی تری دارد .
الگوی خانوادگی :
قمار بیمارگونه و وابستگی به الکل در میان والدین افراد مبتلا بیشتر از جمعیت عمومی است .
ملاکهای تشخیص قماربیمارگونه
ََالف : رفتار قمار غیر انطباقی مکرر به صورت چند علامت از علاعم زیر نمایان میشود :
1. اشتغال ذهنی در مورد قمار
2. نیاز به قمار همراه با افزایش مقدار پول به منظور دست یابی به هیجان مطلوب
3. تلاشهای نا موفق برای کنترل- کاهش یا ترک قمار
4. بی قراری یا تحریک پذیری هنگام تلاش برای کاهش یا ترک قمار
5. قمار به عنوان روشی برای فرار از مشکلات
6. بعد از باختن در قمار اغلب روز دیگر برای برد بر می گردد
7. برای پنهان کردن میزان درگیری با قمار به اعضای خانواده یا درما نگر دروغ می گوید و...
ب: رفتار قمار بازانه از طریق یک دوره مانیک بهتر توضیح داده نمی شود .
وسواس کندن مو:
علائم تشخیصی :
علامت اساسی وسواس کندن مو –کندن مکرر موی خود است که موجب از دست دادن مقدار قابل ملاحظهای از مو می شود (ملاک1) افزایش احساس تنش بلافاصله قبل از کندن مو وجود دارد (ملاک2) احساس رضایت ولذت بعداز کندن مو (ملاک3) آشفتگی باید موجب ناراحتی یا آسیب قابل توجهی در کار کرد اجتماعی شغلی یا دیگر زمینه های شود (ملاک4) کندن مو نباید بر اثر یک حالت طبی عمومی یا اختلال روانی دیگر باشد (ملاک5)
اختلالات همراه :
اختلالات خلقی – اختلالات اضطرابی یا عقب ماندگی ذهنی با وسواس کندن مو ممکن است همراه باشد.
یافته های آزمایشگاهی همراه :
زمانی که وسواس کندن مو مورد تردید است برخی یافته های بافت شناسی اهمیت شایانی دارد مثلا ممکن است موهای کوتاه و شکسته شده را نشان دهد.یا بعضی فولیکولهای مو ممکن است نشانه های ضربه را نشان دهد .
یافته های معاینه فیزیکی و حالت طبی عمومی همراه :
معمولا همراه کندن مو درد گزارش نمی شود خارش و خاراندن در نواحی مبتلا ممکن است وجودداشته باشد .موههای ابروها وپلکها ممکن است کاملا از بین رفته باشد از بین رفتن و کم پشت شدن موههای زهار ممکن است در معاینه آشکار شود . مو خواری به صورت دسته های مو ممکن است منجر به کم خونی- درد شکمی- هماتز- استفراغ – انسدادو حتی سوراخ شدن روده شود .
علایم مربوط به جنس و سن و فرهنگ خاص :
در میان کودکان مبتلا به وسواس کندن مو در پسران و دختران به طور یکسان نمایان است .در میان بزرگسالان در زنان شایع تر است .
شیوع :
در مورد شیوع وسواس کندن مو هیچ گونه داده منظمی وجود ندارد وامروزه اعتقاد بر این استکه بسیار شایع است.
سیر:
دورههای گذراندن کندن مو در اوایل کودکی ممکن است یک عادت خوش خیم در یک سیر محدود باشد و وسواسهای کندن موی مزمن که در بزرگسالی هست شروع آن در کودکی می باشد قبل از نوجوانی تقریبا 5-8سالگی و 13سالگی است .محل های کندن موممکن است طی زمان تغییر کند .
ملاکهای تشخیص وسواس کندن مو
1. کندن مکرر موی خود که موجب از دست دادن بخش قابل ملاحظهای از مو شود .
2. احساس افزایش تنش بلافاصله قبل از کندن مو یا هنگام مقاومت در مقابل این رفتار .
3. احساس لذت – رضایت یا رهایی هنگام کندن مو
4. آشفتگی از طریق اختلال روانی دیگر بهتر توضیح داده نمی شود و ناشی از یک حالت طبی
عمومی نیست .
5.آشفتگی از نظر بالینی موجب درماندگی یا آسیب قابل ملاحظه ای در کارکرد اجتماعی – شغلی یادیگرزمینه های مهم می شود .